Przepisy nowelizujące k.p.a. od 1 czerwca 2017 r. wprowadziły nową instytucję, która ma na celu wyeliminowanie wydawania niepotrzebnych decyzji negatywnych. W uproszczeniu, przed wydaniem decyzji organ musi wskazać te przesłanki zależne od strony, które nie zostały  spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony.

Regulacja ta dotyczy tylko postępowań wszczętych na wniosek, czyli (w pewnym uproszczeniu) korzystnych dla strony – np. zmierzających do przyznania lub potwierdzenia uprawnień. W terminie wyznaczonym na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, strona może przedłożyć dodatkowe dowody celem wykazania spełnienia tych przesłanek.

Praktycznym problemem stosowania nowego art. 79a k.p.a. będzie każdorazowe ustalenie które przesłanki wydania decyzji są zależne od strony. Niewątpliwie, taki charakter będzie miało wykazanie sytuacji osobistej i majątkowej strony, przykładowo w postępowaniu zmierzającym do przyznania stronie ulgi w wykonaniu obowiązku. Ocena tych przesłanek będzie musiała następować w każdej kategorii spraw wszczętych na wniosek – co nie zawsze będzie proste.

Iwo Fisz

Nowelizacja k.p.a. – doręczenie przez obwieszczenie

Iwo Fisz        19 maja 2017        Komentarze (0)

Nowelizacja k.p.a., która wejdzie w życie 1 czerwca, przewiduje ważne zmiany w przepisach o doręczeniach. Znacznie większe znaczenie ma mieć tryb doręczenia przez obwieszczenie. Jest on szeroko wykorzystywany w specustawach, w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego czy w sprawach dotyczących decyzji środowiskowych.

Zaletą doręczania pism przez obwieszczenie są niższe koszty po stronie organu, wyłączenie ryzyka zagubienia listu czy pomyłki w jego ekspediowaniu. Często, doręczenie przez obwieszczenie pozwala na przyspieszenie postępowania, zwłaszcza, gdy ustalenie adresu strony jest kłopotliwe.

Nowa regulacja przewiduje, że doręczenie przez obwieszczenie będzie mogło być stosowane w każdym postępowaniu, jeżeli w postępowaniu bierze udział więcej niż dwadzieścia stron. Będzie to przykładowo spore ułatwienie w sprawach o ustalenie warunków zabudowy na terenach miejskich, gdzie często liczba stron przekracza 20. Przeprowadziłem już kilka szkoleń dotyczących zmian w k.p.a. dla urzędników i wiem, że zmiana tych przepisów wywołuje sporo wątpliwości.

Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, zawiadomienie jest w takim przypadku skuteczne wobec stron, które zostały na piśmie uprzedzone o zamiarze zawiadamiania ich w określony sposób. Oznacza to, że organ będzie zawiadamiał o wszczęciu postępowania w sposób tradycyjny (pisemnie) i uprzedzał w nim o dokonywaniu dalszych doręczeń w sprawie przez obwieszczenie.

Nowa regulacja ma również ułatwić stronom zapoznanie się z zaskarżalnymi decyzjami i postanowieniami, doręczanymi przez obwieszczenie. Organ, który wydał rozstrzygnięcie niezwłocznie, nie później niż w terminie trzech dni od dnia otrzymania wniosku, będzie udostępniać stronie odpis decyzji lub postanowienia w sposób i formie określonych we wniosku, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje organ, nie umożliwiają udostępnienia w taki sposób lub takiej formie. Jeżeli decyzja lub postanowienie nie mogą być udostępnione stronie w sposób lub formie określonych we wniosku, organ powiadamia o tym stronę i wskazuje, w jaki sposób lub jakiej formie odpis decyzji lub postanowienia może być niezwłocznie udostępniony.

Iwo Fisz

 

Nowelizacja k.p.a. od 1 czerwca 2017 r.

Iwo Fisz        09 maja 2017        15 komentarzy

27 kwietnia Prezydent podpisał ustawę z dnia 7 kwietnia o zmianie  ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, która przewiduje istotne zmiany w procedurze administracyjnej i sądowoadministracyjnej. Zmiany będę omawiał w kolejnych wpisach.

Jednym z głównych założeń nowelizacji jest przyspieszenie załatwiania spraw administracyjnych i przeciwdziałanie przewlekłości postępowania. Z tego względu, nowelizacja wprowadza do k.p.a. instytucję milczącego załatwienia sprawy (znaną już np. w Prawie budowlanym w przypadku zgłoszenia robót).  Stosowanie tej instytucji będzie zależne jednak od regulacji w przepisach szczególnych.

Sprawę uznaje się za załatwioną milcząco w sposób w całości uwzględniający żądanie strony, jeżeli w terminie miesiąca od dnia doręczenia żądania strony właściwemu organowi administracji publicznej albo innym terminie określonym w przepisie szczególnym organ ten:

  • nie wyda decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (milczące zakończenie postępowania) albo
  • nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji (milcząca zgoda).

Potwierdzeniem milczącego załatwienia sprawy ma być zaświadczenie wydane w formie postanowienia, które ma wskazywać istotne informacje o  milczącym załatwieniu sprawy.

Nowelizacja reguluje też kwestie możliwości uniknięcia milczącego załatwienia sprawy przez organ, precyzując, że dla skutecznego wniesienia sprzeciwu lub wydania decyzji czy postanowienia, pismo to musi zostać nadane u operatora pocztowego, doręczone przez pracowników organu administracji publicznej lub inne upoważnione osoby bądź wprowadzone  do systemu teleinformatycznego, w określonym terminie. Kwestia ta wywoływała wiele wątpliwości w przypadku wnoszenia sprzeciwów od zgłoszenia robót na podstawie Prawa budowlanego.

Kolejne zmiany w k.p.a. będą opisywane w dalszych wpisach. Zapraszam do lektury!

Iwo Fisz

Wycinka drzew na działkach prywatnych – zmiany

Iwo Fisz        12 kwietnia 2017        Komentarze (1)

W piątek (7 kwietnia) Sejm przyjął nowelizację dotyczącą wycinki drzew na nieruchomościach osób fizycznych. W stosunku do projektu, o którym pisałem wcześniej, dokonano niewielkich zmian.

Zachowano obowiązek dokonania zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa, jednak tylko wobec części drzew. Obowiązek ten dotyczy sytuacji, gdy obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm przekracza:

1) 100 cm – w przypadku topoli, wierzb, kasztanowca zwyczajnego, klonu jesionolistnego, klonu srebrzystego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego,

2) 50 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew.

Organ administracji będzie mógł wobec niego wnieść sprzeciw w określonych sytuacjach.

Nowelizacja zakłada, że jeśli w terminie 5 lat od dokonania oględzin wystąpiono o wydanie pozwolenia na budowę, a budowa ta ma związek z prowadzeniem działalności gospodarczej i będzie realizowana na części nieruchomości, na której rosło usunięte drzewo, to na właściciela nieruchomości zostanie nałożona opłata za usunięcie drzewa.

Usunięcie drzewa bez wymaganego zgłoszenia, pomimo wniesienia sprzeciwu lub przed upływem terminu na jego wniesienie ma stanowić podstawę dla wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.

Nowe przepisy mają zaostrzyć wymogi co do usuwania drzew, choć ich lektura nadal nasuwa pewne wątpliwości. Powstaje pytanie jak rozumieć „część nieruchomości„, na której rosło usunięte drzewo – czy chodzi o dokładnie to samo miejsce, gdzie ono się znajdowało, czy też o teren większy.

Podobnie, nie jest jasne na kogo ma być nałożona opłata w przypadku zbycia nieruchomości – czy na aktualnego właściciela czy też na tego, który był nim w momencie usuwania drzewa.

Wreszcie, opłata ma zostać nałożona w przypadku wystąpienia o wydanie pozwolenia na budowę – a nie jego udzielania. Nie jest więc jasne, co miałoby się stać w sytuacji np. złożenia nieskutecznego wniosku – np. z brakami formalnymi, których nie uzupełniono, czy przez osobę, która nie złożyła oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Nowelizacja – co jest pomijane w mediach – pozbawia też gminy możliwości podejmowania uchwał w przedmiocie poszerzenia katalogu zwolnień od obowiązku uzyskania zezwolenia, ustalenia stawek opłat lub wyłączenia pobierania opłat za usunięcie drzew lub krzewów.

Iwo Fisz

Wycinka drzew na działkach prywatnych – projekt zmian

Iwo Fisz        07 marca 2017        3 komentarze

Temat wycinki drzew nie traci na aktualności. W ostatni piątek (3 marca 2017 r.) został złożony projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody. Ma on zahamować wycinkę drzew na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą.

W skrócie, projekt zakłada, że w takim przypadku konieczne będzie dokonania zgłoszenia wycinki drzew lub krzewów. Nieruchomość, na której dokonano usunięcia drzew lub krzewów w tym trybie, nie może być wykorzystana na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej przez okres 5 lat od dokonania zgłoszenia. Organ będzie zobowiązany do kontroli czy na tej nieruchomości nie jest prowadzona działalność gospodarcza. W przypadku naruszenia tego zakazu, wymierzona ma zostać administracyjna kara pieniężna.

Lektura tego projektu doprowadziła mnie do poniższych przemyśleń. Projekt nie precyzuje jaki ma być skutek usunięcia drzew bez dokonania zgłoszenia. Planowany przepis art. 88 ustawy o ochronie przyrody nie przewiduje w takim przypadku podstawy do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Taka kara ma być wymierzana w przypadku prowadzenia na nieruchomości, na której dokonano usunięcia drzewa lub krzewu, działalności gospodarczej pomimo zakazu określonego w art. 83f ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Przepis ten odnosi się do okresu 5 lat od dokonania zgłoszenia. Jeśli jednak nie będzie zgłoszenia, to czy ten termin w ogóle się nie zacznie?

Zakaz prowadzenia działalności gospodarczej odnosi się do całej nieruchomości, a nie tylko do tego terenu, z którego usunięto drzewa lub krzewy (co w przypadku nieruchomości o dużej powierzchni może być dotkliwe). W praktyce, mogą powstawać wątpliwości jaki skutek wobec tego zakazu będzie miał podział nieruchomości – czy zakaz będzie obejmować nieruchomości powstałe po podziale, czy tylko tę, z terenu której usunięto drzewa.

Podobnie, nie jest jasne jaki będzie skutek zbycia nieruchomości i rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej w okresie 5 lat przez nabywcę. Idea stojąca za tymi przepisami wskazuje, że zakaz prowadzenia działalności gospodarczej odnosi się również do nabywcy nieruchomości, jednak nie zostało to wprost wyrażone w przepisie.

Projekt jest dopiero na wstępnym etapie procedowania, więc jest czas, aby tego rodzaju wątpliwości wyjaśnić.

Iwo Fisz