Nowelizacja k.p.a. od 1 czerwca 2017 r.

Iwo Fisz        09 maja 2017        15 komentarzy

27 kwietnia Prezydent podpisał ustawę z dnia 7 kwietnia o zmianie  ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, która przewiduje istotne zmiany w procedurze administracyjnej i sądowoadministracyjnej. Zmiany będę omawiał w kolejnych wpisach.

Jednym z głównych założeń nowelizacji jest przyspieszenie załatwiania spraw administracyjnych i przeciwdziałanie przewlekłości postępowania. Z tego względu, nowelizacja wprowadza do k.p.a. instytucję milczącego załatwienia sprawy (znaną już np. w Prawie budowlanym w przypadku zgłoszenia robót).  Stosowanie tej instytucji będzie zależne jednak od regulacji w przepisach szczególnych.

Sprawę uznaje się za załatwioną milcząco w sposób w całości uwzględniający żądanie strony, jeżeli w terminie miesiąca od dnia doręczenia żądania strony właściwemu organowi administracji publicznej albo innym terminie określonym w przepisie szczególnym organ ten:

  • nie wyda decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (milczące zakończenie postępowania) albo
  • nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji (milcząca zgoda).

Potwierdzeniem milczącego załatwienia sprawy ma być zaświadczenie wydane w formie postanowienia, które ma wskazywać istotne informacje o  milczącym załatwieniu sprawy.

Nowelizacja reguluje też kwestie możliwości uniknięcia milczącego załatwienia sprawy przez organ, precyzując, że dla skutecznego wniesienia sprzeciwu lub wydania decyzji czy postanowienia, pismo to musi zostać nadane u operatora pocztowego, doręczone przez pracowników organu administracji publicznej lub inne upoważnione osoby bądź wprowadzone  do systemu teleinformatycznego, w określonym terminie. Kwestia ta wywoływała wiele wątpliwości w przypadku wnoszenia sprzeciwów od zgłoszenia robót na podstawie Prawa budowlanego.

Kolejne zmiany w k.p.a. będą opisywane w dalszych wpisach. Zapraszam do lektury!

Iwo Fisz

Wycinka drzew na działkach prywatnych – zmiany

Iwo Fisz        12 kwietnia 2017        Komentarze (1)

W piątek (7 kwietnia) Sejm przyjął nowelizację dotyczącą wycinki drzew na nieruchomościach osób fizycznych. W stosunku do projektu, o którym pisałem wcześniej, dokonano niewielkich zmian.

Zachowano obowiązek dokonania zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa, jednak tylko wobec części drzew. Obowiązek ten dotyczy sytuacji, gdy obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm przekracza:

1) 100 cm – w przypadku topoli, wierzb, kasztanowca zwyczajnego, klonu jesionolistnego, klonu srebrzystego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego,

2) 50 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew.

Organ administracji będzie mógł wobec niego wnieść sprzeciw w określonych sytuacjach.

Nowelizacja zakłada, że jeśli w terminie 5 lat od dokonania oględzin wystąpiono o wydanie pozwolenia na budowę, a budowa ta ma związek z prowadzeniem działalności gospodarczej i będzie realizowana na części nieruchomości, na której rosło usunięte drzewo, to na właściciela nieruchomości zostanie nałożona opłata za usunięcie drzewa.

Usunięcie drzewa bez wymaganego zgłoszenia, pomimo wniesienia sprzeciwu lub przed upływem terminu na jego wniesienie ma stanowić podstawę dla wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.

Nowe przepisy mają zaostrzyć wymogi co do usuwania drzew, choć ich lektura nadal nasuwa pewne wątpliwości. Powstaje pytanie jak rozumieć „część nieruchomości„, na której rosło usunięte drzewo – czy chodzi o dokładnie to samo miejsce, gdzie ono się znajdowało, czy też o teren większy.

Podobnie, nie jest jasne na kogo ma być nałożona opłata w przypadku zbycia nieruchomości – czy na aktualnego właściciela czy też na tego, który był nim w momencie usuwania drzewa.

Wreszcie, opłata ma zostać nałożona w przypadku wystąpienia o wydanie pozwolenia na budowę – a nie jego udzielania. Nie jest więc jasne, co miałoby się stać w sytuacji np. złożenia nieskutecznego wniosku – np. z brakami formalnymi, których nie uzupełniono, czy przez osobę, która nie złożyła oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Nowelizacja – co jest pomijane w mediach – pozbawia też gminy możliwości podejmowania uchwał w przedmiocie poszerzenia katalogu zwolnień od obowiązku uzyskania zezwolenia, ustalenia stawek opłat lub wyłączenia pobierania opłat za usunięcie drzew lub krzewów.

Iwo Fisz

Wycinka drzew na działkach prywatnych – projekt zmian

Iwo Fisz        07 marca 2017        3 komentarze

Temat wycinki drzew nie traci na aktualności. W ostatni piątek (3 marca 2017 r.) został złożony projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody. Ma on zahamować wycinkę drzew na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą.

W skrócie, projekt zakłada, że w takim przypadku konieczne będzie dokonania zgłoszenia wycinki drzew lub krzewów. Nieruchomość, na której dokonano usunięcia drzew lub krzewów w tym trybie, nie może być wykorzystana na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej przez okres 5 lat od dokonania zgłoszenia. Organ będzie zobowiązany do kontroli czy na tej nieruchomości nie jest prowadzona działalność gospodarcza. W przypadku naruszenia tego zakazu, wymierzona ma zostać administracyjna kara pieniężna.

Lektura tego projektu doprowadziła mnie do poniższych przemyśleń. Projekt nie precyzuje jaki ma być skutek usunięcia drzew bez dokonania zgłoszenia. Planowany przepis art. 88 ustawy o ochronie przyrody nie przewiduje w takim przypadku podstawy do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Taka kara ma być wymierzana w przypadku prowadzenia na nieruchomości, na której dokonano usunięcia drzewa lub krzewu, działalności gospodarczej pomimo zakazu określonego w art. 83f ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Przepis ten odnosi się do okresu 5 lat od dokonania zgłoszenia. Jeśli jednak nie będzie zgłoszenia, to czy ten termin w ogóle się nie zacznie?

Zakaz prowadzenia działalności gospodarczej odnosi się do całej nieruchomości, a nie tylko do tego terenu, z którego usunięto drzewa lub krzewy (co w przypadku nieruchomości o dużej powierzchni może być dotkliwe). W praktyce, mogą powstawać wątpliwości jaki skutek wobec tego zakazu będzie miał podział nieruchomości – czy zakaz będzie obejmować nieruchomości powstałe po podziale, czy tylko tę, z terenu której usunięto drzewa.

Podobnie, nie jest jasne jaki będzie skutek zbycia nieruchomości i rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej w okresie 5 lat przez nabywcę. Idea stojąca za tymi przepisami wskazuje, że zakaz prowadzenia działalności gospodarczej odnosi się również do nabywcy nieruchomości, jednak nie zostało to wprost wyrażone w przepisie.

Projekt jest dopiero na wstępnym etapie procedowania, więc jest czas, aby tego rodzaju wątpliwości wyjaśnić.

Iwo Fisz

Wycinka drzew – uprawnienia gmin

Iwo Fisz        28 lutego 2017        Komentarze (1)

Temat wycinki drzew jest ostatnio bardzo popularny w mediach. Nic dziwnego, skoro przepisy zostały od 1 stycznia 2017 r. mocno zliberalizowane. Ułatwienie wycinki drzew na działkach osób fizycznych to nie jedyna istotna zmiana w ustawie o ochronie przyrody.

Ważne instrumenty dostały również do rąk gminy. Nowelizacja wprowadziła bowiem kompetencje dla rady gmin (miast) do:

  1. poszerzenia katalogu drzew i krzewów, na usunięcie których nie trzeba zezwolenia,
  2. ustalania stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów,
  3. wyłączenia obowiązku uiszczenia opłat w stosunku do drzew i krzewów na usunięcie których konieczne jest zezwolenie.

Co istotne, rada gminy (miasta) nie może poszerzyć ani wzmocnić ochrony drzew lub krzewów wobec regulacji ustawowej – np. zlikwidować wyłączeń od obowiązku uzyskania zezwolenia, przewidzianych w ustawie czy wprowadzić opłaty w przypadku drzew, gdzie zezwolenie jest wydawane bez opłaty. Uchwały mogą jedynie osłabiać ochronę zadrzewień.

Nowe przepisy obowiązują 2 miesiące, a już pojawiły się uchwały podejmowane na ich podstawie. Myślę, że najwięcej będzie uchwał dotyczących stawek opłat. Jeśli taka uchwała nie zostanie podjęta, to stosowane będą stawki maksymalne, które wynoszą 500 zł za 1 cm obwodu w przypadku drzew i 200 zł za 1 m2 krzewów. Stawki te są wysokie, więc pewnie gminy będą chciały je zmniejszać w drodze uchwał.

Przykładowo, w uchwale nr XXXI/189/17 Rady Gminy Powidz przewidziano stawki 60 zł w przypadku drzew i 20 zł w przypadku krzewów. Tą drogą pewnie będą szły też inne samorządy.

Iwo Fisz

Wycinka drzew na działkach prywatnych

Iwo Fisz        12 lutego 2017        7 komentarzy

We wpisie Zmiany w ochronie drzew i krzewów sygnalizowałem zmianę przepisów dotyczących usunięcia drzew i krzewów na nieruchomościach osób fizycznych. Od 1 stycznia 2017 r., bez zezwolenia można wycinać drzewa z takich nieruchomości, jeśli następuje to na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą.

Ten przepis już sprawia jednak pewne problemy w praktyce. Zwolnienie nie obejmuje bowiem działek oddanych w użytkowanie wieczyste. Nie są one bowiem własnością osób fizycznych, ale np. gminy czy Skarbu Państwa.

Podobnie, moim zdaniem zwolnienie nie przysługuje, jeśli współwłaścicielem nieruchomości jest osoba prawna (choć tu nie ma jeszcze wypracowanej praktyki).

W praktyce, trudne jest często określenie czy usunięcie drzewa ma nastąpić na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą. Ostrożność powinni zachować tutaj zwłaszcza rolnicy, ponieważ działalność rolnicza w znacznej części przypadków będzie kwalifikowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu tego przepisu.

Trzeba też pamiętać o tym, że ochrona drzew i krzewów może wynikać nie tylko z przepisów ustawy o ochronie przyrody o ochronie zadrzewień, ale również z innych aktów prawnych. Przykładem mogą być uchwały o parkach krajobrazowych czy obszarach chronionego krajobrazu, które mogą zawierać zakazy dotyczące usuwania zadrzewień. Innym przykładem będzie uchwała kwalifikująca drzewo jako pomnik przyrody.

W takim przypadku, zmiana przepisów nie wyłącza ochrony wynikającej z przepisów szczególnych. Oznacza to, że nie wolno wycinać drzew z nieruchomości osób fizycznych na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą, jeśli podlegają one ochronie na podstawie odrębnych przepisów.

Iwo Fisz